Creatieve Coalitie maakt van verschillende geluiden één stem.

Suzanne Henning interviewt Ruud Nederveen

De naam ‘Creatieve Coalitie’ heb je het afgelopen jaar misschien regelmatig in de berichten van DuPho voorbij zien komen. Dankzij deze organisatie zijn bepaalde regelingen voor jou als fotograaf tot stand gekomen. DuPho maakt, samen met ruim veertig andere beroepsverenigingen binnen de creatieve sector, deel uit van deze Creatieve Coalitie. Tijd om de organisatie eens nader aan jullie voor te stellen. DuPho-directeur Suzanne Henning in gesprek met Ruud Nederveen, voorzitter van de Creatieve Coalitie.

Creatieve Coalitie

Suzanne Henning is lid van de stuurgroep van de Creatieve Coalitie. Zij vervult hierin de functie van creatief zakelijke dienstverlening en heeft veelvuldig contact met Nederveen. “Ruud, kun jij uitleggen wat de Creatieve Coalitie, waar onze leden de afgelopen tijd zoveel over voorbij zagen komen, nou eigenlijk precies is?” Ruud Nederveen: “De creatieve sector in Nederland is enorm versnipperd. Heel anders dan in de meeste sectoren, daarin is alles rondom arbeidsvoorwaarden, contracten en vergoedingen veel centraler geregeld: het poldermodel. Dat is de creatieve sector nooit echt gelukt. Dit is de slechtst betaalde sector, met ook nog eens de slechtste arbeidsvoorwaarden. Er is geen enkele andere sector waarin zoveel overwerk wordt gevraagd, maar de vergoeding zo laag is. En dat terwijl onze creatieve sector op veel vlakken internationaal leidend is:

neem bijvoorbeeld de designwereld, de opera, maar ook onze fotografie. Wij leveren heel volwassen producten af, maar de arbeidsvoorwaarden en contracten zijn op veel punten voor verbetering vatbaar. De creatieve coalitie is ontstaan vanuit de behoefte om te kijken hoe we dit centraal goed kunnen regelen voor alle creatievelingen. De sector moet daarvoor georganiseerd zijn. De sector bestaat uit zo’n 260.000 tot 280.000 mensen, hiervan is zo’n zestig procent zzp’er. We kunnen al die contracten niet zomaar aan vrije onderhandelingen overlaten. Zij hebben veelal te maken dezelfde problematiek, dat is de bindende factor. Het is belangrijk dat de sector een woordvoerder heeft die met één stem kan spreken richten opdrachtgevers en werkgevers en dat doet de Creatieve Coalitie.”

“Er is geen enkele sector waarin zoveel overwerk wordt gevraagd, maar de vergoeding zo laag is.”

Suzanne: “DuPho is vanaf het begin aangesloten bij de Creatieve Coalitie. Wat zijn dingen die deze sinds de oprichting in 2017 voor elkaar heeft gekregen?” Ruud: “Ten eerste is er een enorme groei geweest. Voor corona zagen veel organisaties dat het belangrijk is om je te verenigen. Sinds maart dit jaar zijn we gegroeid van 22 naar 45 aangesloten organisaties. Daardoor konden we goed beslagen ten ijs komen toen we om de tafel zaten met de verantwoordelijke ministers om de gevolgen van de coronamaatregelen te bespreken en hadden we inbreng bij regelingen om deze kwetsbare sector overeind te houden."

"Een voorbeeld hiervan is de TOGS en TVL. We hebben het voor elkaar gekregen dat de SBI-codes aangepast werden zodat meer mensen uit de creatieve sector hier aanspraak op kunnen maken. Momenteel zijn we continu bezig ervoor te zorgen dat de creatieve sector overeind blijft in deze crisis. Dat kan alleen als we, zoals we nu doen, met één stem richting de verantwoordelijke ministers kunnen spreken. Een ander voorbeeld is dat er een omvangrijk fonds ‘PPO’ is opgezet voor verdieping, bijscholing. Als fotograaf kun je hier aanspraak op maken. De overheid betaalt dan de helft van de kosten. Je kunt jezelf scholen op een manier waar je je zelf prettig bij voelt.” Lees meer over ‘PPO’

Suzanne: “Je bent nu een jaar voorzitter van de Creatieve Coalitie, in september ben je herkozen. Waarom ben jij de juiste man voor deze positie?” Ruud: “Het is een gecompliceerde taak. Ik heb veel ervaring met besturen. Zo ben ik voorzitter geweest van diverse kunstinstellingen en directeur van de brancheorganisatie voor dans. In totaal heb ik 66 functies bekleed binnen de culturele sector. Ik ben daarnaast ook maker geweest in deze sector. Ik was beeldhouwer, maar ook choreograaf. Qua openbaar bestuur was ik onder andere woordvoerder cultuur, maar ook burgemeester. Eigenlijk komt alles nu samen in één functie. Ik vind het een feest om alle geluiden van verschillende individuen en organisaties samen te brengen tot één stem. En dat terwijl ze toch hun eigen geluid mogen behouden.”

Suzanne: “Je zit iedere twee weken, een tijdlang zelfs wekelijks met de Taskforce aan tafel, die de minister informeert en adviseert over de ontwikkelingen en noden in het veld. Kun je daar wat over vertellen?” Ruud: “Binnen de taskforce waarmee we overleggen, ligt mijn prioriteit bij de individuele makers. Ik ben daarin geheel vrij om te zeggen wat ik wil. Ik praat niet in opdracht van een ministerie. Als ik contact met de minister wil hebben om iets te overleggen, is dat vrijwel altijd mogelijk. Zo hadden we grote invloed op de uitbreiding van de SBI-codes waar ik het eerder al over had. Ik wil eraan bijdragen dat de werkenden in de cultuursector de crisis overleeft en niet met een lege ijskast komen te zitten.”

Nieuwe EU richtlijn

Suzanne: “De fotografen zijn blij met de toevoeging van de extra SBI-codes, maar er zijn ook zorgen. Een derde van de fotografen verwacht het einde van dit jaar niet te halen als zelfstandig ondernemer. Hoe zorg je ervoor dat de fotograaf niet ondergesneeuwd raakt binnen alle beroepsorganisaties van de Creatieve Coalitie?” Ruud: “De steunpakketten voor de fotograaf zijn niet beter of slechter dan die voor andere zzp’ers in de sector. Wij hebben iedere zzp’er vol op ons netvlies staan. Een klarinettist in een orkest zit in dezelfde situatie als een fotograaf. De compensatie die nu plaatsvindt, is voor iedere zzp’er in de sector ontoereikend. Deze gaat namelijk uit van het sociaal minimum. Wij blijven erop hameren dat het zo niet kan. De overheid mag niet van de zzp’er verwachten dat ze het allemaal zelf wel kunnen oplossen. We zijn volop in gesprek en ik verwacht dat we binnen afzienbare tijd de eerste uitkomsten hiervan gaan zien in de vorm van nieuwe maatregelen.”

Suzanne: “Een voorbeeld is natuurlijk de fotograaf met de studio aan huis die geen aanspraak kon maken op een compensatieregeling omdat er geen sprake is van een werkplek buitenshuis.” Ruud: “We brengen dit allemaal in beeld. De voorwaarde van de werkplek buitenshuis is om misbruik te voorkomen, maar dat slaat nergens op. Veel mensen in onze sector hebben juist een werkplek aan huis. Het gaat erom dat iemand serieus met de uitvoering van zijn beroep bezig is en dat kan aantonen, niet om een werkplek aan of buiten het huis.” Suzanne: “Even heel iets anders. Wij hebben samen met nog aan aantal mensen uit de sector bij koningin Maxima gezeten. Leuk, zal de fotograaf denken, maar wat heb ik daaraan?” Ruud: “Juist doordat wij met de koningin om de tafel hebben gezeten, worden we ineens overal serieus genomen, ook door de ‘grote jongens’. Zoiets heeft een enorme invloed op het op de kaart zetten van je organisatie.”

“Ik wil eraan bijdragen dat de werkenden in de cultuursector de crisis overleven en niet met een lege ijskast komen te zitten.”

Suzanne: “Wat zijn de toekomstplannen van de Creatieve Coalitie?” Ruud: “Wij willen normale arbeidsvoorwaarden met een betere beloning. Normale minimumtarieven, hbo-georiënteerd, en een betere arbeidsverhouding tussen de werkgever/opdrachtgever en de werknemer of zzp’er. Daarnaast willen we een betaalbare AOV voor iedereen en een goede oudedagsvoorziening. We willen een normale, volwassen arbeidsverhouding.”

Suzanne: “En als een fotograaf nou denkt: wat kan ik doen? Ik wil hier zelf ook graag invloed op uitoefenen?” Ruud: “Je kunt dit aangeven bij DuPho en dan kun je plaatsnemen in een van de werkgroepen. Als fotograaf kun je dan helpen bij het vormgeven van alle plannen die we aan het maken zijn. De Creatieve Coalitie is er voor alle mensen die werkzaam zijn in de creatieve en culturele sector.”

Foto's: Christine van Rooijen